TwitterFacebook

Από το πλαστό “τέλος της Ιστορίας” στην κρίση και την επιστροφή του “φαντάσματος του κομμουνισμού”

Συμβολή της Οργάνωσης Επαναστατικής Νεολαίας στη θεματική του περιοδικού “Αναιρέσεις”

"Κομμουνισμός: Αναγκαιότητα και δυνατότητα στο σήμερα.

Η επικαιρότητα της Κομμουνιστικής οργάνωσης στην νεολαία"

 

Από το πλαστό “τέλος της Ιστορίας” στην κρίση και την επιστροφή του “φαντάσματος του κομμουνισμού”

 

1. Η κατάρρευση του τείχους του Βερολίνου το 1991 υποτίθεται πως θα σηματοδοτούσε την τελική επικράτηση του καπιταλισμού και της αστικής δημοκρατίας της ιμπεριαλιστικής δύσης απέναντι στον κομμουνισμό, το τέλος όχι απλώς της ιστορικής εποχής των επαναστάσεων που εγκαινίασε η νικηφόρα έφοδος στον ουρανό τον Οκτώβριο του 1917 αλλά το ίδιο το τέλος της Ιστορίας της ανθρωπότητας. Η επανάκτηση ολόκληρου εκείνου του ιστορικού χώρου όπου απαλλοτριώθηκε το κεφάλαιο μετά το 1917, στον καπιταλιστικό καταμερισμό της εργασίας θα αποτελούσε τη βάση μιας νέας ορμητικής περιόδου ανάπτυξης του καπιταλισμού. Ιδιαίτερα το εγχείρημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η συμφωνία του Μάαστριχτ αποτέλεσαν το μεγάλο ιστορικό στοίχημα του ευρωπαϊκού ιμπεριαλισμού για την επέκτασή του προς ανατολάς.

Η ιστορική πρόβλεψη όχι μόνο δεν επιβεβαιώθηκε από τα γεγονότα, αντίθετα το ξέσπασμα της παγκόσμιας κρίσης το καλοκαίρι του 2007 με επίκεντρο την αγορά ενυπόθηκων στεγαστικών δανείων υψηλού ρίσκου στις ΗΠΑ και η κατάρρευση της Lehman Brothers την επόμενη χρονιά έδειξε πως όχι μόνο ο καπιταλισμός δεν είναι ένα αιώνιο σύστημα αλλά οι καταρρεύσεις επιτάχυναν την κρίση του και την ιστορική παρακμή του. Οι ωκεανοί ρευστότητας που δαπανήθηκαν για την σταθεροποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος κατάφεραν μόνο να κερδίσουν χρόνο, ενώ οι δύο βασικές στρατηγικές της μεταπολεμικής καπιταλιστικής ανάπτυξης, τόσο ο κεϋνσιανισμός όσο και ο λεγόμενος νεοφιλελευθερισμός δεν μπόρεσαν να αποτελέσουν στρατηγικές διεξόδου.

Η αλληλένδετη οικονομική και πολιτική κρίση, όπως αυτή εκφράστηκε με διαφορετικούς ρυθμούς και μορφές σε κάθε γωνιά του πλανήτη αποτέλεσε τη βάση μιας ιστορικής κινητοποίησης εργατικών και ευρύτερα λαϊκών μαζών ενάντια στις συνέπειες της καπιταλιστικής κρίσης και των μέτρων λιτότητας που επιβλήθηκαν για την ανάσχεσή της. Η εισβολή των λαών και ιδιαίτερα της εργατικής τάξης στο ιστορικό προσκήνιο, με τα κινήματα των διαδηλώσεων και των απεργιών στη Νότια Ευρώπη (Ελλάδα, Ισπανία, Πορτογαλία), το κίνημα Occupy στις ΗΠΑ και η έκρηξη της λεγόμενης Αραβικής Άνοιξης πρωτίστως στην Τυνησία και την Αίγυπτο, απέδειξαν πως το προλεταριάτο παραμένει εκείνη η κοινωνική δύναμη που μπορεί να ανατρέψει τον καπιταλισμό μαζί με την κρίση του. Μια εποχή τεράστιων ιστορικών ευκαιριών ανοίγεται για το επαναστατικό κίνημα αλλά και μια εποχή θανάσιμων κινδύνων της καπιταλιστικής αντεπανάστασης, όπως έδειξε η άνοδος του Αλ Σίσι στην Αίγυπτο, οι ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις στην περιοχή και φυσικά ο σχηματισμός του ISIS.

2. Η νέα γενιά αποτελεί το πιο ευάλωτο θύμα των συνεπειών της παγκόσμιας κρίσης, καθώς η σημερινή νεολαία είναι η πρώτη γενιά μετά τον Β' ΠΠ η οποία όχι μόνο δεν θα ζήσει καλύτερα από τους γονείς της αλλά χειρότερα από κάθε άλλη μεταπολεμική γενιά. Η έκρηξη της ανεργίας, η ανάπτυξη των ελαστικών σχέσεων εργασίας και η καταστροφή του “κράτους πρόνοιας” ωθούν τη νεολαία των καπιταλιστικών μητροπόλεων μαζικά στον κοινωνικό αποκλεισμό. Ένα άλλο κομμάτι της νέας γενιάς είναι αυτό το οποίο πνίγεται στη Μεσόγειο/νεκροταφείο της Ευρώπης-φρούριο ή στα κάθε λογής τείχη των ιμπεριαλιστικών μητροπόλεων.

Αυτή η γενιά έχει εμπλακεί σε αυτήν την ιστορική μάχη μετρώντας ήδη νεκρούς που έχουν αναχθεί σε εμβλήματα για την κοινωνική χειραφέτηση ολόκληρων λαών, όπως ο νεαρός Τυνηζιάνος Μωχάμετ Μπουαζίζι, ο 15χρονος Μπερκίν Ελβάν ή οι δικοί μας Παύλος Φύσσας και Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος. Η λαϊκή εξέγερση του Δεκέμβρη του 2008 με επικεφαλής τα αποτέλεσε “την πρώτη πολιτική έκρηξη της παρούσας παγκόσμιας κρίσης”.

Ο Δεκέμβρης αποτέλεσε το σημείο τομής για τον ελληνικό καπιταλισμό και το σύστημα εξουσίας του όπως αυτά υπήρχαν σε ολόκληρη την περίοδο της μεταπολίτευσης. Από την πτώση της κυβέρνησης Καραμανλή του μικρού, στην άνοδο του ΓΑΠ και στην ανακοίνωση της χρεοκοπίας της χώρας από το Καστελόριζο, στην ένταξη στα μνημόνια και τον μηχανισμό στήριξης τον Μάιο του 2010 εγκαινιάστηκε μια νέα πολιτική περίοδος μέσα στην οποία συντρίφτηκε ολόκληρο το παλιό πολιτικό σύστημα. Μια ολόκληρη γενιά νέων ανθρώπων έχει γεννηθεί πια μέσα στην εποχή των μνημονίων σχηματίζοντας αυτό που οι αστοί κονδυλοφόροι αποκαλούν γενιά της κρίσης.

Η μείωση του εισοδήματος μισθωτών και συνταξιούχων, η καταστροφή υγείας και παιδείας, η διάλυση των εργασιακών δικαιωμάτων βιώθηκαν από τη νέα γενιά όχι ως υποκείμενο της μνημονιακής επίθεσης όπως την βίωσαν δηλαδή οι μεγαλύτεροι που είδαν τα δικαιώματά τους να περιστέλλονται ή να χάνουν τις δουλειές τους. Οι νέοι χωρίς καμία θέση μέσα στην παραγωγή και την κοινωνία και χωρίς καμιά προοπτική μελλοντικής ένταξής τους βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα καθολικό κοινωνικό αδιέξοδο το οποίο εμφανίζεται μπροστά τους ως κάτι αντικειμενικό.

3. Οι αγώνες του λαού, οι δεκάδες γενικές απεργίες, το κίνημα των πλατειών, οι καταλήψεις δημοσίων κτηρίων βρήκαν τη νεολαία συμμέτοχο χωρίς όμως ένα διακριτό ρόλο. Η υπόθεση της απεργίας πείνας του Νίκου Ρωμανού με την οποία ταυτίστηκε ένα μεγάλο κομμάτι της νεολαίας καθώς η μοναδική ιστορία του Ρωμανού και της προσπάθειας του κράτους να τον συντρίψει, μοιάζει με την ιστορία μιας ολόκληρης γενιάς που διψάει για ανάσες ελευθερίας. Ο φόβος των αστών για την έκρηξη μιας εξέγερσης με επίκεντρο τη νεολαία, το Δεκέμβρη του 2014, ήρθε την παραμονή της κατάρρευσης της κυβέρνησης Σαμαρά και της ανόδου του ΣΥΡΙΖΑ στην κυβερνητική εξουσία.

Δεν πρόκειται απλώς για μια χρονική σύμπτωση αλλά η μεσολάβηση του ΣΥΡΙΖΑ στην αποσόβηση μιας έκρηξης της νεολαίας προετοίμασε, μέσα από την ομαλοποίηση, το έδαφος για τη μετέπειτα άνοδό του στην εξουσία όσο και σημείο δοκιμής του για να αναλάβει την εξουσία, καθώς έδωσε όρκους πίστης στην αστική δημοκρατία που εκείνη ακριβώς τη στιγμή ετοιμαζόταν να δολοφονήσει και επικαλέστηκε θεσμικά την ενότητα των δημοκρατικών δυνάμεων προσφεύγοντας στον πρόεδρο της δημοκρατίας.

Το λαϊκό κύμα προσδοκιών τερματισμού της λιτότητας, της ελπίδας της νέας γενιάς σε μια αξιοβίωτη ζωή οδήγησε στην άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ στην εξουσία τον Γενάρη του 2015. Η υποστήριξη της νεολαίας στο ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές αποτέλεσε σημείο, τρόπο έκφρασης, της στροφής της νεολαίας προς τα αριστερά την ίδια στιγμή που ο ΣΥΡΙΖΑ έστρεφε την πλάτη του στις ελπίδες και τις προσδοκίες του λαού για να δώσει τα χέρια με το ντόπιο και διεθνές κεφάλαιο. Το μεγαλειώδες όχι του 62%, το οποίο υποστηρίχτηκε κατά περισσότερο από 85% από τη νεολαία, εκφράζει ακριβώς αυτήν την αντιφατική διαδικασία λαϊκής ριζοσπαστικοποίησης και στροφής προς τα αριστερά ενώ ο βασικός της πολιτικός φορέας στράφηκε αμετάκλητα προς τα δεξιά, υπογράφοντας το 3ο Μνημόνιο κοινωνικής καταστροφής και υποτασσόμενος στις πιέσεις των ιμπεριαλιστών και των ντόπιων καπιταλιστών.

4. Η προδοσία του ΣΥΡΙΖΑ δεν επισημαίνεται από εμάς σε ένδειξη κάποιας ηθικοπλαστικής κριτικής αλλά στην κατάδειξη της πρωτόγνωρης εκφρασμένης αντίθεσης ανάμεσα σε μία κυβέρνηση -μάλιστα μιας κυβέρνησης που μιλάει στο όνομα της Αριστεράς- από τη μια μεριά και τη βούληση του λαού που την ανέδειξε.

Η επανεκλογή της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ στις εκλογές της 20ης Σεπτέμβρη 2015 δεν σηματοδοτεί την υποταγή του ίδιου του λαού στις επιταγές των Βρυξελλών, του Βερολίνου και της Ουάσινγκτον. Κανένας λαός δεν επιλέγει να αυτοκτονήσει οικειοθελώς με την αγχόνη του 3ου Μνημονίου· επέλεξε την βασική διαθέσιμη κυβερνητική λύση του “μικρότερου κακού”. Η εμπειρία των εφτά μηνών της “πρώτης φορά Αριστερά” φανερώνει στα μάτια εκατομμυρίων το αδιέξοδο της ρεφορμιστικής στρατηγικής. Ο τερματισμός της λιτότητας και των μνημονίων δεν μπορεί να γίνει κατορθωτός μέσα σε εκείνο το πλαίσιο που ορίζει το χρέος, η ΕΕ και η ευρωζώνη, ο ίδιος ο καπιταλισμός και η κρίση του. Κάθε στρατηγική που βασίζεται σε μία μερική ρήξη με τις επιταγές του ιμπεριαλισμού, τις απαιτήσεις του διεθνούς χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου, αποτελεί μία ολόκληρη καταστροφή για το λαό.

Διέξοδο συνεπώς δεν αποτελούν ούτε οι ενδιάμεσες στρατηγικές που αναζητούν την επανάληψη της εμπειρίας του ΣΥΡΙΖΑ σε μία βελτιωμένη έκδοση. Το ερώτημα της ταξικής κυριαρχίας και έτσι της διεκδίκησης της πολιτικής εξουσίας από μεριάς των εκμεταλλευομένων και καταπιεσμένων μαζών, μαζί και της νεολαίας, αποτελεί το βασικό διακύβευμα της πάλης των τάξεων όπως φανερώνει η διαρκής εκφρασμένη αγωνία των καπιταλιστών για την κυβερνητική σταθερότητα στην μνημονιακή Ελλάδα.

Οι μνημειώδεις δηλώσεις του Ντόναλντ Τούσκ στους Financial Times της 16ης Ιουλίου 2015, την επομένη δηλαδή της συνθηκολόγησης του Τσίπρα και της κυβέρνησής του, για τον κίνδυνο πρωτίστως μιας πολιτικής μετάδοσης της “ελληνικής κρίσης” στην Ευρώπη φανερώνουν το φόβο και την αγωνία της αστικής τάξης. Συγκεκριμένα ο επικεφαλής της ευρωπαϊκής επιτροπής μίλησε για μια επαναστατική ατμόσφαιρα που θυμίζει την Ευρώπη την εποχή του Μάη του 1968, η οποία είναι επικίνδυνη “αν συνδυαστεί η ρητορεία των ηγετών της άκρας Αριστεράς με τα υψηλά ποσοστά ανεργίας της νεολαίας”. Συνέχισε λέγοντας: “Μπορούμε να διαισθανθούμε μία ίσως όχι επαναστατική διάθεση αλλά μία διάχυτη ανυπομονησία. Όταν αυτή η ανυπομονησία γίνεται μία όχι ατομικά αλλά κοινωνικά βιωμένη εμπειρία, αυτό είναι το προοίμιο επαναστάσων”.

5. Οι φόβοι της κυρίαρχης ελίτ πρέπει και μπορούν να επαληθευτούν με την επιστροφή του φαντάσματος του κομμουνισμού στην Ελλάδα, στην Ευρώπη και στον κόσμο. Ο θάλαμος βασανιστηρίων του 3ου Μνημονίου, το οποίο κρίνεται από τους ίδιους τους αστούς οικονομικά, κοινωνικά, πολιτικά ανεφάρμοστο, στοχεύει στην υποταγή του λαού και την συντριβή των κοινωνικών αντιστάσεων. Απέναντι σε αυτό η ψήφιση και η εφαρμογή πρέπει να αποτελέσει εφαλτήριο για την επαναστατική κινητοποίηση της νεολαίας και των εργαζομένων, των κατεστραμμένων μικροαστικών στρωμάτων της πόλης και της υπαίθρου ενάντια στον κίνδυνο που μας απειλεί.

Είναι αναγκαία η ανάπτυξη ενός Ενιαίου Μετώπου πάλης της εργατικής τάξης και της νεολαίας για να μην περάσουν τα καταστροφικά μέτρα του 3ου Μνημονίου αλλά και για την επεξεργασία μιας επαναστατικής, διεθνιστικής, σοσιαλιστικής στρατηγικής διεξόδου από την καπιταλιστική χρεοκοπία, ενός επείγοντος προγράμματος και σχεδίου δράσης για την κατάκτηση της εξουσίας από την εργατική τάξη και μια τη σωτηρία από την κόλαση της μνημονιακής λιτότητας.

Η υπόθεση του Ενιαίου Μετώπου είναι αδιαχώριστη με την υπόθεση της πάλης ενάντια στο φασισμό, την πιο καθαρή μορφή της αστικής αντίδρασης ενάντια στην εργατική τάξη. Η κρίση της αστικής εξουσίας οδηγεί τμήματα των καπιταλιστών να στρέφονται στους ναζί, την εμπροσθοφυλακής της αστικής αντεπανάστασης. Η πολιτική και φυσική αντιπαράθεση με τους φασίστες και την καταστολή είναι αναγκαίος όρος για την ανάπτυξη του κινήματος.

Το ιστορικό στοίχημα το οποίο εμφανίζεται μπροστά στην αποκλεισμένη, “αόρατη” νεολαία της κρίσης είναι η ανατροπή του καπιταλιστικού συστήματος, με το οποίο είναι ασύμβατη η ίδια της η ζωή. Η ανάπτυξη μιας οργάνωσης επαναστατικής νεολαίας που θα συνδυάζει την εμπειρία του επαναστατικού κινήματος με το νέο που εμφορεί η νέα γενιά στην ταξική πάλη είναι αναντικατάστατος όρος για μια νικηφόρα επαναστατική στρατηγική μέσα στο νεολαιΐστικο κίνημα το οποίο αναγκαία θα συνδεθεί με την πάλη για την κοινωνική χειραφέτηση όλων των γενεών των καταπιεσμένων.

Ενάντια στα αδιέξοδα του ρεφορμισμού και του κεντρισμού προβάλλει η ανάγκη της αναζήτησης μιας επαναστατικής ελευθεριακής εναλλακτικής ενάντια στο κεφάλαιο, το κράτος του και τον φασισμό. Στη βάση ενός διεθνιστικού ορίζοντα χρειαζόμαστε μια οργάνωση επαναστατικής νεολαίας που θα συνθέσει και θα ξεπεράσει διαλεκτικά τις μέχρι τώρα εμπειρίες και αναζητήσεις.

Ο αναγκαίος διάλογος ανάμεσα στις δυνάμεις της επαναστατικής αριστεράς μέσα στη νεολαία πρέπει να αναπτυχθεί μέσα από την κοινή δράση στο κίνημα, αλλά και με στρατηγικό στόχο τον αδογμάτιστο επαναστατικό μαρξιστικό επανεξοπλισμό του κινήματος. Σε αυτήν την υπόθεση η ΟΕΝ είναι αποφασισμένη να συμβάλλει το επόμενο διάστημα στο δρόμο για το 5ο Συνέδριο της.

 

Νίκος Τζιρής

Γραμματέας της Οργάνωσης Επαναστατικής Νεολαίας